Sunucu lokasyonu neden önemli? Ping ve gecikme

Sunucu seçerken en çok konuşulan şey CPU ve RAM, en çok atlanan şey lokasyondur. Oysa oyun sunucusunda oyuncunun doğrudan fark ettiği tek sayı ping'dir ve ping'i belirleyen şey donanım değil mesafedir.

Gecikme neden fizik

Veri ışık hızının fiberdeki karşılığıyla yol alır; bu yaklaşık 200.000 km/s. İstanbul-Frankfurt arası kabaca 2.000 km ve paket gidiş-dönüş yapar. Yani en iyi koşulda yaklaşık 20 ms. Gerçekte yönlendirme atlamaları, eşleşme noktaları ve hat yoğunluğu eklendiğinde tipik değer 35-50 ms olur.

Bu, donanımla düzeltilebilecek bir şey değildir. Dünyanın en hızlı işlemcisi mesafeyi kısaltmaz.

Toplam gecikme üç parçadan oluşur ve üçü farklı taraflarda durur: mesafe (sunucu lokasyonu — sizin kararınız), yönlendirme (hangi hatlardan geçildiği — sağlayıcının işi) ve son mil (oyuncunun kendi bağlantısı — kimsenin elinde değil). Oyuncu mobil veriden ya da uzun bakır hattan bağlanıyorsa 20-40 ms'yi kendi tarafında zaten ekliyor demektir. Bu yüzden lokasyonu doğru seçmek gecikmeyi sıfırlamaz; yalnızca sizin kontrol ettiğiniz payı en küçüğe indirir.

Türkiye'den tipik değerler

Tabloyu bir garanti gibi okumayın: aynı şehirdeki iki ağ arasındaki trafik, doğrudan bir eşleşme yoksa yurt dışından dolaşarak gidebilir. Sonuç, 5 ms beklediğiniz bir yolda 60 ms görmektir. Bunu fiyat listesinden değil mtr çıktısındaki atlama adlarından anlarsınız — yol üzerinde yurt dışı bir şehir adı geçiyorsa durum budur.

Hangi iş yükünde ne kadar önemli?

Çok önemli (10-30 ms fark hissedilir):

• FPS oyunları (CS 1.6, CS2) — vuruş kaydı doğrudan ping'e bağlı. CS 1.6 sunucusu gibi tek makinede çok süreç çalıştırılan düzenlerde tick tutarlılığı da aynı hassasiyete eklenir
• FiveM, RedM roleplay — araç senkronizasyonu
• Ses sunucuları (TeamSpeak barındırma) — gecikme konuşmayı böler

Orta (50 ms'e kadar tolere edilir):

• Survival oyunları: Minecraft, Rust, ARK
• Web uygulamaları

Önemsiz:

• Statik siteler, zamanlanmış görevler, yedek depoları

Ayrımın sebebi oyunun kendisinde: nişan alıp ateş etmenin sonucu sunucuda hesaplanıyorsa gecikme oyunun kuralını değiştirir, oyuncu bir kaynağı toplamayı bekliyorsa 40 ms fark edilmez.

Ölçmenin doğru yolu

Satın almadan önce sağlayıcıdan bir test IP'si isteyin ve kendi bağlantınızdan ölçün:

ping -c 20 <IP>
mtr -r -c 50 <IP>

ping ortalama gecikmeyi verir. mtr daha faydalıdır: yol üzerindeki her atlamayı gösterir, yani gecikmenin nerede oluştuğunu görürsünüz. Tek bir atlamada sıçrama varsa sorun mesafe değil yönlendirmedir ve bu düzeltilebilir bir şeydir.

Bir de jitter'a bakın — ping'in dalgalanması. Sabit 40 ms, 20-80 arası zıplayan bir bağlantıdan iyidir; oyuncular ortalamayı değil dalgalanmayı fark eder. Linux'ta ping çıktısının son satırındaki mdev değeri jitter'ın kaba ölçüsüdür; 5 ms'in altı iyi, 20 ms'in üstü oyuncunun şikâyet ettiği aralıktır.

Ölçümü doğru kuran üç ayrıntı:

• Doğru saatte ölçün. Gündüz 30 ms olan bir yol akşam 21:00-24:00 arasında 60 ms olabilir; karar verdiren ölçüm tepe saatte alınandır.
• Doğru protokolü ölçün. Birçok ağ ICMP paketlerini düşük öncelikle işler, yani ping sayısı oyununuzun gerçek trafiğini temsil etmeyebilir. Oyun portunun kendisini ölçmek daha doğrudur: mtr -u -P 30120 <IP> UDP ile, nc -vz <IP> <port> ise TCP portu için hızlı bir kontroldür.
• Ara atlamalardaki kayba aldanmayın. mtr çıktısında ortadaki bir atlamada görünen Loss%, o cihazın ICMP yanıtlarını sınırlamasından kaynaklanıyor olabilir. Anlamlı olan son satırdaki kayıptır; orada sürekli %1'in üstü varsa FPS oyununda bu ping ortalamasından daha rahatsız edicidir.

Son olarak tek bir bağlantıdan ölçmekle yetinmeyin. Oyuncularınız farklı operatörlerden geliyorsa, ölçümü birkaç farklı operatörden tekrarlamak tek bir hattın kendine özgü sorununu ortalamadan ayırmanızı sağlar.

"Düşük ping" iddiasını nasıl doğrularsınız?

Pazarlama sayfasındaki sayı yerine şunu sorun:

"Yurt içi ve yurt dışı taşıma kapasiteniz kaç, hangi eşleşme noktalarına bağlısınız ve test edebileceğim bir IP verir misiniz?"

Test IP'si vermeyen bir sağlayıcının ping iddiası doğrulanamaz.

Datafex'te durum

Sunucular Bursa'daki DGN Veri Merkezi'nde barındırılır — yurt içi taşıma kapasitesi 100 Gbps, yurt dışı 10 Tbps. Türkiye'deki oyunculara hizmet veriyorsanız yurt içi lokasyon, yurt dışı bir sağlayıcıya kıyasla 20-40 ms doğrudan kazançtır. Aynı lokasyon hem sanal sunucu hem fiziksel sunucu hizmetlerinde geçerlidir.

İlgili okuma

• Oyun sunucusu paketleri — oyun başına kaynak önerileri
• DDoS koruması nedir? — ağ kalitesinin diğer yarısı
• Uptime ve SLA ne anlama geliyor? — gecikmenin değil erişilebilirliğin ölçüsü